VRIJSTAANDE ARCHITECTUURWONING | ONTWORPEN VANUIT GEZOND WONEN
LANGELILLE, FRIESLAND
INTRODUCTIE
Sommige huizen worden ontworpen vanuit een gevelbeeld. Langelilleweg 21 ontstond vanuit een andere vraag: hoe kan een woning bijdragen aan een gezonder en bewuster leven?
Aan de rand van het Friese dorp Langelille, met vrij uitzicht over het landschap en de Tjonger en nabij de haven van Schoterzijl, staat deze vrijstaande architectuurwoning uit 2014. De woning biedt circa 181 m² woonoppervlakte op een perceel van ongeveer 1.000 m² en beschikt over een volledig woonprogramma op de begane grond, energielabel B, een eetbaar erf, een Red Cedar Barrel sauna en een geïntegreerd energiesysteem met zonnecollectoren, warmteopslag en vloerverwarming.
Wat deze woning onderscheidt, is niet alleen de duurzame bouwmethode of de zorgvuldig ontworpen plattegrond, maar vooral de gedachte die eraan ten grondslag ligt. Het ontwerp begon niet met een gevel of een verzameling woonwensen, maar met de vraag hoe een huis kan bijdragen aan gezondheid, comfort en een bewuste manier van leven. Gezond wonen vormde daarbij geen neveneffect, maar het uitgangspunt van het ontwerp. Daarbij ging de aandacht niet alleen uit naar energieverbruik en materiaalkeuze, maar ook naar waterkwaliteit, binnenklimaat en een zorgvuldig ontworpen woonomgeving waarin techniek ondersteunend is aan comfort en gezondheid.
Vanuit een vlekkenplan ontstond een woning waarin licht, zichtlijnen, gebruik en de relatie met het landschap zorgvuldig op elkaar zijn afgestemd. Het resultaat is een architectuurwoning die rust biedt, meebeweegt met de seizoenen en ruimte laat voor verschillende manieren van wonen en werken.
EEN HUIS DAT VAN BINNENUIT IS ONTWORPEN
De huidige bewoners wilden destijds geen cataloguswoning en evenmin een architectonisch statement. Zij zochten een huis dat zou aansluiten bij hun ideeën over gezondheid, duurzaamheid en dagelijks gebruik.
De woning werd daarom ontworpen vanuit een vlekkenplan. Niet de buitenzijde stond centraal, maar de vraag hoe mensen daadwerkelijk wonen. Waar valt het ochtendlicht binnen? Welke ruimtes worden het meest gebruikt? Hoe beweegt een gezin zich door het huis? En hoe kan een woning ook in latere levensfasen prettig blijven functioneren?
Die uitgangspunten zijn zichtbaar in de architectuur. De gevels openen zich daar waar licht, uitzicht en contact met het landschap gewenst zijn, terwijl meer gesloten delen juist privacy en geborgenheid bieden. Binnen en buiten zijn nauw met elkaar verbonden. De schaal is royaal, maar blijft menselijk. Het ritme van de gevels en de positionering van de gevelopeningen volgen niet alleen een esthetische logica, maar vooral de manier waarop de woning wordt gebruikt.
Ook de materiaalkeuze sluit aan bij deze ontwerpfilosofie. Er werd gekozen voor een damp-open houtskeletconstructie met toepassing van leem, hennepisolatie, houtvezelplaten en onder meer natuurlijke verven. De bewoners omschrijven het huis daarom graag als een 'wollen jas': een woning die prettig aanvoelt in zomer én winter en waarin het binnenklimaat als comfortabel en evenwichtig wordt ervaren.
Ook installatietechnisch werd veel aandacht besteed aan een gezonde woonomgeving. Afgeschermde bekabeling, uitgebreide mogelijkheden voor bedraad internet en voorzieningen die bijdragen aan een rustige slaapomgeving maken onderdeel uit van dezelfde ontwerpfilosofie.
WONEN MET DE SEIZOENEN
Het woonprogramma is logisch en doordacht opgezet. Op de begane grond bevinden zich onder meer de woonkamer, open keuken, werkkamer, hoofdslaapkamer, badkamer, inloopkast, een praktische bijkeuken én een ruime voorraadkast met een klein, koel keldertje. Hierdoor is gelijkvloers wonen zonder aanpassingen mogelijk.
De keuken vormt het sociale hart van het huis. Vanuit hier bestaat direct contact met de moestuin, kas en terrassen. De grote vouwpui kan vrijwel volledig worden geopend, waardoor keuken, terras en tuin tijdens de warmere maanden als één samenhangende leefruimte functioneren. De royale stamtafel en de bar bieden ruimte voor het dagelijkse leven: samen koken, werken, ontvangen en ontspannen. In de ochtend valt het eerste licht hier naar binnen en worden kruiden geplukt uit eigen tuin.
Het leefgedeelte vormt het hart van de woning. Hier komen koken, eten, ontspannen en samenzijn op vanzelfsprekende wijze samen.
De woonkamer staat in directe relatie met het omliggende landschap. Grote glaspartijen zorgen voor een voortdurend veranderend decor van wolkenluchten, vogels en seizoenen. In de koudere maanden vormt de warmte-accumulerende massa-kachel het middelpunt van het huis. Op zonnige dagen verschuift het leven vanzelf naar buiten.
De praktische logica van het huis zorgt ervoor dat dagelijkse routines moeiteloos verlopen. De bewoners spreken met een glimlach wel eens over een 'efficiënte woonfabriek': een woning waarin alles vanzelfsprekend op zijn plaats valt. Ook praktische details kregen aandacht. Zo beschikt de woning over een centraal stofzuigsysteem met aansluitpunten op meerdere plaatsen in huis en een handige stofinlaat in de keuken.
Op de verdieping bevinden zich een royale lounge en een tweede slaapkamer annex multifunctionele ruimte die momenteel wordt gebruikt als logeer-, muziek- en yogaruimte. Ook hier spelen uitzicht en licht een belangrijke rol. In het najaar en de winter vormt de lounge een geliefde plek om samen te zijn en uit te kijken over het landschap. Zodra in het voorjaar de eerste zon zich aandient, gaan de deuren open en verschuift het leven opnieuw mee met het seizoen.
De verdieping biedt volop flexibiliteit en kan eenvoudig meebewegen met veranderende woonwensen, bijvoorbeeld als extra slaapkamer, atelier, werkruimte of gastenverblijf.
EEN EETBAAR ERF
De buitenruimte is veel meer dan een tuin alleen. Het erf is uitgegroeid tot een eetbaar landschap waarin biodiversiteit, ontspanning en voedselproductie hand in hand gaan. De onder architectuur aangelegde tuin vormt daarmee een vanzelfsprekend verlengstuk van de woning. Niet als decor, maar als plek waar wordt gewerkt, geoogst, ontspannen en geleefd.
De hoofdstructuur van tuin, terrassen, moestuin, kas en boomgaard lag al vast voordat de woning werd gebouwd. Huis en erf zijn daardoor vanaf het begin als één geheel ontworpen. De tuin heeft zich in de jaren daarna ontwikkeld tot het volwassen landschap dat er vandaag ligt.
Er zijn fruitbomen, bessensoorten, een kas en een uitgebreide moestuin. Er wordt gewerkt zonder kunstmest of chemische bestrijdingsmiddelen, met aandacht voor bodemleven en natuurlijke kringlopen. Regelmatig worden reeën gespot in het achterliggende landschap en ook vogels voelen zich thuis in deze omgeving.
Verder beschikt het perceel over een **separate Red Cedar Barrel sauna**, een vrijstaande geïsoleerde berging met elektra, water en UTP-aansluiting, vernieuwde walbeschoeiing, drainage en parkeergelegenheid op eigen terrein. Een aansluiting voor een laadvoorziening voor een elektrische auto is aanwezig.
De betonnen terrassen zijn bovendien onderheid uitgevoerd. Ook de woning zelf is volledig onderheid. In een veengebied als dit vormt dat een solide basis en draagt het bij aan de stabiliteit en duurzaamheid van het geheel.
DUURZAAM EN DOORDACHT
De woning werd in 2014 gebouwd en is sindsdien met grote zorg onderhouden. De damp-open constructie is uitgevoerd met natuurlijke materialen en voorzien van HR+++ beglazing en vloerverwarming.
De woning beschikt over een geïntegreerd ATAG ALEC-systeem waarin zonnecollectoren, warmteopslag, vloerverwarming en warmtapwaterbereiding samenwerken. Opgewekte warmte wordt opgeslagen in een buffervat en vervolgens gebruikt voor ruimteverwarming en warm water. Daarnaast is een warmte-accumulerende houtkachel met warmtewisselaar aanwezig. Een kleine cv-ketel op propaangas maakt onderdeel uit van het ATAG ALEC-systeem en fungeert als aanvullende warmtevoorziening wanneer dat nodig is. De woning beschikt over energielabel B.
Opvallend is het relatief lage elektriciteitsverbruik, ondanks het gebruik van sauna, oven, droogoven en overige huishoudelijke apparatuur. Ook het leidingwaterverbruik blijft beperkt dankzij een afzonderlijk hemelwatercircuit. Opgevangen regenwater wordt gefilterd en ingezet voor een groot deel van de huishoudelijke toepassingen. Daarnaast draagt het op maat ontwikkelde lichtplan met halogeenverlichting bij aan het wooncomfort en de sfeer.
De duurzame kwaliteit van deze woning schuilt daarmee niet uitsluitend in techniek, maar ook in de gekozen bouwmethode, de toegepaste materialen en de aandacht voor levensduur en gebruik. Langelilleweg 21 is een eigentijdse architectuurwoning waarin gezondheid, duurzaamheid en gebruikskwaliteit vanaf het begin het uitgangspunt vormden.
WONEN TUSSEN WATER EN LANDSCHAP
Langelille ligt in de gemeente Weststellingwerf, in het grensgebied van Friesland, Overijssel en Drenthe, in een landschap dat wordt gekenmerkt door openheid, watergangen en vergezichten. De seizoenen laten zich hier nadrukkelijk voelen. Wind, regen en zon lijken intenser aanwezig dan in de beschutting van stad of dorp. Juist die directe relatie met het landschap vormt voor veel bewoners een belangrijk onderdeel van de aantrekkingskracht van deze omgeving.
De Tjonger stroomt op korte afstand van de woning en vormt een karakteristiek onderdeel van het landschap. Het water versterkt het gevoel van ruimte en verbondenheid met de natuur. Op korte afstand ligt de kleinschalige haven van Schoterzijl, die toegang geeft tot het Friese vaargebied en herinnert aan de historische relatie tussen water, landschap en dagelijks leven in deze regio. Voor liefhebbers van varen en recreatie op het water vormt dit een aantrekkelijke uitvalsbasis.
Op korte loopafstand bevindt zich bovendien een kleinschalig strandje aan de Tjonger. Hier kan worden gezwommen in open natuurwater. Ook suppen, kanoën en andere vormen van waterrecreatie behoren tot de mogelijkheden. Voor liefhebbers van buitenzwemmen vormt dit een aantrekkelijke voorziening, direct vanuit huis bereikbaar.
Ook de Rottige Meente, het Brandemeer en diverse andere natuurgebieden bevinden zich in de directe omgeving en bieden ruime mogelijkheden om te wandelen, fietsen en varen.
Ondanks de landelijke ligging zijn dagelijkse voorzieningen goed bereikbaar. Wolvega, Lemmer, Heerenveen en Joure liggen op korte afstand. Zwolle bevindt zich op circa drie kwartier rijden. Amsterdam en de Randstad zijn in ongeveer vijf kwartier bereikbaar.
Juist daarin schuilt een bijzondere kwaliteit van deze plek. De afstand tot de Randstad blijkt in de praktijk kleiner dan vaak wordt gedacht, terwijl het dagelijks leven hier een ander ritme kent. Waar veel mensen in stedelijke gebieden een belangrijk deel van hun tijd verliezen aan verkeer en verplichtingen, ontstaat hier ruimte voor andere dingen: een wandeling langs het water, werken in de tuin, brood bakken, een avond in de sauna of simpelweg genieten van het uitzicht en de stilte.
Voor mensen die de verbinding met de stad willen behouden zonder afstand te doen van rust, ruimte en natuur, biedt Langelille een aantrekkelijk alternatief. Hier lijkt de tijd soms net iets langzamer te gaan. En juist daardoor ontstaat meer aandacht voor wat werkelijk van waarde is.
TOT SLOT
Langelilleweg 21 is een woning die ontstond vanuit een duidelijke visie op wonen. Niet vanuit trends of technische perfectie, maar vanuit aandacht voor gezondheid, gebruik en de relatie tussen huis en omgeving.
Het resultaat is een architectuurwoning waarin ontwerp, materiaalgebruik en dagelijks leven op vanzelfsprekende wijze samenkomen. Een huis dat ruimte biedt voor verschillende levensfasen en waarin rust, comfort en betrokkenheid bij de omgeving centraal staan.
Voor de huidige bewoners vormt het huis samen met het erf een organisch geheel waarin alles met elkaar verbonden is. Misschien is dat wel de grootste kwaliteit van deze plek: de vanzelfsprekendheid waarmee architectuur, landschap en dagelijks gebruik elkaar versterken.
Wie op zoek is naar een woning die niet alleen prettig is om naar te kijken, maar vooral prettig is om in te leven, vindt aan de Langelilleweg een bijzonder doordacht thuis.
BIJZONDERHEDEN
* Vrijstaande architectuurwoning uit 2014;
* Circa 181 m² woonoppervlakte;
* Perceel van circa 1.000 m²;
* Volledig woonprogramma op de begane grond;
* Energielabel B;
* Ontworpen vanuit een vlekkenplan;
* **Damp-open** gebouwd met natuurlijke materialen;
* Geïntegreerd ATAG ALEC-systeem;
* Zonnecollectoren;
* Warmte-accumulerende houtkachel met warmtewisselaar;
* Kleine cv-ketel op propaangas als aanvullende warmtevoorziening;
* Vloerverwarming;
* Regenwatercircuit voor huishoudelijk gebruik;
* Afgeschermde bekabeling en bedraad netwerk;
* Grote vouwpui tussen keuken en terras;
* Eetbaar erf met kas en moestuin;
* Tuin ontworpen door tuinarchitect;
* Separate Red Cedar Barrel sauna;
* Vrijstaande geïsoleerde berging met elektra, water en UTP-aansluiting;
* Eigen parkeergelegenheid en voorbereiding voor een laadvoorziening voor een elektrische auto.
INTERESSE?
Een woning als deze laat zich niet volledig vangen in foto's en tekst. Tijdens een bezichtiging wordt pas echt duidelijk hoe architectuur, landschap en dagelijks gebruik hier samenkomen. Neem gerust contact op voor meer informatie of het plannen van een afspraak.