Voorstraat 14 16

VOORMALIG GEMEENTEHUIS PIERSHIL | RIJKSMONUMENT MET SCHUUR EN 790 M² GROND

INTRODUCTIE
Aan de Voorstraat in Piershil, in de Hoeksche Waard in Zuid-Holland, staat een rijksmonument uit het eerste kwart van de negentiende eeuw dat veel meer heeft meegemaakt dan de meeste woningen. Hier werd bestuurd, vergaderd, getrouwd en besloten. Het voormalige boerenhuis werd later gemeentehuis en politiebureau en is inmiddels een groot woonhuis van circa 248 m² met ongeveer 162 m² overige inpandige ruimte, vier slaapkamers, twee badkamers, een forse voormalige schuur en een perceel van 790 m². De woning heeft energielabel D. Achter de historische puntgevel gaat bijna 25 meter gebouw schuil, met ruimte voor wonen, werken, verzamelen, een atelier of verblijf van familie.

Oude foto’s tonen het gebouw als gemeentehuis en secretarie, met het bord met openingstijden naast de deur, gemeentebestuurders rond de vergadertafel en een bruidspaar op de stoep. Die publieke geschiedenis hoort nog steeds bij het huis, maar verder naar achteren verandert de sfeer volledig. Woonruimten gaan over in schuur en erf en daarachter ligt een beschutte, groene tuin.


GESCHIEDENIS EN ARCHITECTUUR
De oorsprong van Voorstraat 14-16 ligt in een boerenhuis met woongedeelte en stal onder een pannen zadeldak. Aan de straat staat de puntgevel met gemetselde vlechtingen. Later kreeg het pand een publieke functie en werd het gemeentehuis van Piershil. De voormalige raadzaal is in het huidige huis nog aanwijsbaar. Na het vertrek van de gemeente heeft het pand onder meer als politiebureau gefunctioneerd.

De huidige eigenaren wonen hier inmiddels bijna twintig jaar en hebben het complex in die periode uitgebreid aangepakt. Daarbij is steeds gekeken naar wat oorspronkelijk was, wat later werd toegevoegd en wat behouden of hersteld kon worden. Bij het openen van constructies kwamen onder meer oude deuren en kranten uit omstreeks 1890 tevoorschijn. Ook de houten draagconstructie valt op, met zorgvuldig geschaafde balken en geprofileerde randen.

Wonen in dit rijksmonument betekent daarmee ook wonen in een gebouw waarin verschillende perioden van de geschiedenis van Piershil nog zichtbaar zijn.


WONEN
Aan de straatzijde ligt een afzonderlijke kamer van circa 9 m², nu in gebruik als slaapkamer. Door de ligging vlak bij de entree kan deze ook goed functioneren als werk-, praktijk- of ontvangstruimte.

Daarachter opent het huis zich naar een leefruimte van ongeveer 85 m² waarin woonkamer, eetgedeelte en keuken met elkaar verbonden zijn. De historische balkconstructie verdeelt de lange ruimte vanzelf in verschillende plekken. Aan de voorzijde ligt een zitgedeelte rond een van de houtkachels, verder naar achteren volgen de eettafel en de keuken. In het huis zijn meerdere houtgestookte warmtebronnen aanwezig, waaronder een houtkachel met roetfilter en een speksteenkachel.

De keuken beslaat circa 14 m² binnen de leefruimte en is duidelijk bedoeld om intensief te gebruiken. Centraal staat een fors werk- en kookeiland met veel werkblad, spoelbak, hoge kraan en geïntegreerde kookzone. Aan de wand bevinden zich aanvullende kasten en inbouwapparatuur. De achterwand met verschillend gedecoreerde tegels geeft de keuken een informeler karakter dat goed past bij het oude hout en metselwerk eromheen.

Aansluitend ligt de voormalige archiefkluis van het gemeentehuis, nu in gebruik als bijkeuken. De zware oorspronkelijke kluisdeur is nog aanwezig. Waar vroeger gemeentelijke documenten en archiefstukken achter slot en grendel werden bewaard, is nu ruimte voor voorraad, huishoudelijke apparatuur en praktische zaken.

Verder naar achteren bevinden zich een separaat toilet en een badkamer met een afgesloten douche- en stoomruimte met zitbank. Samen met de slaapkamer aan de voorzijde maakt dit een belangrijk deel van het woonprogramma gelijkvloers bruikbaar.

Achter het woondeel ligt de voormalige schuur/garage van circa 8 x 9 meter, ongeveer 70 m² groot en bijna drie meter hoog. Dit is een daadwerkelijke werk- en stallingsruimte met zichtbare balken, grote houten deuren en een robuuste vloer. Meerdere auto’s of motoren, een werkbank, gereedschap, een atelier of een verzameling kunnen hier naast elkaar bestaan.

Op de eerste verdieping ligt aan de voorzijde een zitkamer met tweede keuken van ongeveer 48 m². De zichtbare houten kapconstructie bepaalt hier sterk de sfeer. De keuken heeft een bar- en werkblad met zitplaatsen, kastruimte en ingebouwde apparatuur. Hierdoor kan deze verdieping relatief zelfstandig functioneren.

Verder zijn er drie slaapkamers van ongeveer 13 en 17 m², waarbij in twee kamers slaapvides zijn gemaakt. De bedden liggen hoger in de kap, zodat beneden ruimte overblijft voor bureau, zitplek of kasten. Een royale badkamer van circa 12 m² heeft een groot maatwerk wastafelmeubel met twee waskommen.

Achter de slaapkamers ligt nog een open ruimte van ongeveer 70 m² boven de voormalige schuur. Atelier, studio, werkruimte, bibliotheek, archief of opslag zijn hier voorstelbaar zonder dat daarvoor reguliere woonruimte hoeft te verdwijnen.

Boven het voorste woondeel ligt daarnaast nog een lange kapzolder. Circa 23 m² daarvan is als overige inpandige ruimte gemeten. De centrale zone heeft stahoogte en langs de schuine zijden is veel praktische bergruimte aanwezig.


TUIN EN ERF
Naast het huis loopt een brede oprit naar achteren, afgesloten met een hoog smeedijzeren hek. Parkeren op eigen terrein is daardoor mogelijk.

Direct achter de bebouwing ligt een verhard erf met oude klinkers en grind. Onder de grote bomen is een beschut terras gemaakt. Verder naar achteren wordt de tuin steeds groener, met gras, hagen, volwassen bomen en een kleine kas.

Het contrast met de straatzijde is groot. Aan de Voorstraat staat het voormalige gemeentehuis vrijwel direct aan het trottoir, midden in de oude dorpsstructuur. Achter het hek loopt het perceel diep door en ontstaat een groene buitenruimte waar van de straat weinig meer merkbaar is.


BESTEMMING EN MOGELIJKHEDEN
Het complex wordt als woonhuis gebruikt. De indeling biedt binnen één eigendom veel vrijheid voor een groot of samengesteld gezin, wonen met meerdere generaties, een praktijk aan huis, atelier of combinatie van wonen en werken.

De tweede keuken en zitkamer op de verdieping geven een deel van het huis extra zelfstandigheid. Formele splitsing in afzonderlijke woningen vraagt nader onderzoek naar onder meer bestemming, monumentstatus, ontsluiting en erfgebruik.


BOUWKUNDIGE STAAT EN VERDUURZAMING
Voorafgaand aan de verkoop is het gebouw bouwkundig onderzocht. Voor een rijksmonument met een vroeg-negentiende-eeuwse oorsprong is het beeld overzichtelijk. De belangrijkste onderhoudspost betreft het hellende dak; daarnaast zijn enkele kleinere onderhoudspunten benoemd.

De woning heeft energielabel D. Het dak is volledig geïsoleerd. In verschillende vensters is Van Ruysdael monumentenglas toegepast, waarmee de historische kozijnen en detaillering zoveel mogelijk behouden konden blijven. Voor warm tapwater is een zonneboiler van circa 300 liter aanwezig, gekoppeld aan de cv-installatie.

Ook installatietechnisch is het huis toegerust op de omvang en het gebruik. Er is een centraal stofzuigersysteem en er zijn twee meterkasten aanwezig: één met een 3-fasenaansluiting en krachtstroom en één met een 1-faseaansluiting. De 3-fasenaansluiting biedt, afhankelijk van de gekozen installatie, een goede basis voor een laadvoorziening voor een elektrische auto.

Verdere verduurzaming is mogelijk, maar vraagt bij een rijksmonument om maatwerk waarin comfort, bouwfysica en behoud van historische onderdelen samen worden bekeken.


LIGGING
Piershil ligt aan de westzijde van de Hoeksche Waard in Zuid-Holland, tussen dijken, polders en oude dorpsstructuren. Oud-Beijerland is het regionale centrum voor winkels, horeca, onderwijs, sport en medische voorzieningen.

Via de N217 en A29 is Rotterdam goed bereikbaar. Rotterdam-Zuid ligt per auto op ongeveer 25 minuten en het centrum op circa een half uur, afhankelijk van verkeer. Ook richting Breda, West-Brabant en Antwerpen ligt Piershil gunstig.

Met het openbaar vervoer rijdt een rechtstreekse busverbinding naar Rotterdam Zuidplein, waar aansluiting is op het metro- en busnetwerk.


TOT SLOT
Voorstraat 14-16 heeft in ruim twee eeuwen verschillende functies gehad: boerenhuis, gemeentehuis, politiebureau en uiteindelijk woonhuis. Iedere periode heeft iets achtergelaten.

Vandaag is het vooral een groot en bruikbaar huis. Circa 248 m² woonruimte, ongeveer 162 m² overige inpandige ruimte, een voormalige schuur, grote zolders, een diep erf en een groene tuin geven mogelijkheden die bij een reguliere woning moeilijk te vinden zijn.

Aan de straat staat nog altijd het oude gemeentehuis van Piershil. Daarachter staat vooral ontzettend veel huis.


BIJZONDERHEDEN
• Rijksmonument, monumentnummer 32153
• Oorsprong eerste kwart negentiende eeuw
• Circa 248 m² gebruiksoppervlakte wonen en ongeveer 162 m² overige inpandige ruimte
• Perceeloppervlakte 790 m²
• Vier slaapkamers en twee badkamers
• Voormalige archiefkluis met oorspronkelijke kluisdeur
• Voormalige schuur/garage van circa 8 x 9 meter
• Meerdere houtkachels, waaronder één met roetfilter, en een speksteenkachel
• Dak volledig geïsoleerd en Van Ruysdael monumentenglas toegepast
• Energielabel D en zonneboiler van circa 300 liter
• Centraal stofzuigersysteem en twee meterkasten, waaronder 3-fase met krachtstroom
• Bouwkundig onderzoek beschikbaar